Araç KM Sorgulama Nedir ve Nasıl Yapılır?
Araç kilometre sorgulama, satın almak istediğiniz ya da halihazırda sahip olduğunuz bir aracın geçmişte ne kadar yol yaptığını öğrenmenizi sağlayan önemli bir işlemdir. Özellikle ikinci el araç piyasasında sıkça karşılaşılan kilometre düşürme (km geri alma) gibi riskleri tespit etmek için kilometre sorgulaması yapılır. Bu sorgulama sayesinde aracın gerçek kullanım durumu, bakımları ve yıpranma oranı hakkında fikir sahibi olunur.
Türkiye’de araç km sorgulama, E-Devlet, TÜVTÜRK, PTT, 5664 SMS servisi gibi farklı platformlar üzerinden yapılabilir. Her platform, aracın geçmiş muayene bilgilerini, hasar kayıtlarını ve kilometre değerlerini farklı veri kaynaklarından sunar. Sorgulama yaparken plakayı, şasi numarasını veya araç ruhsat bilgilerini girmek yeterlidir.
Doğru km bilgisi, aracın fiyatlandırmasında da büyük rol oynar. 200.000 km’deki bir aracın değeriyle 80.000 km’deki aynı model aracın değeri arasında ciddi fark bulunur. Bu nedenle araç alım satım sürecinde kilometre sorgulaması, yalnızca bilgi edinmek değil, yatırımınızı korumak için zorunlu bir adımdır.
E-Devlet Üzerinden Araç KM Sorgulama
E-Devlet, Türkiye’deki araç kilometre sorgulamalarında en güvenilir ve ücretsiz yöntemlerden biridir. Bu sistem üzerinden yapılan sorgulamalar, doğrudan TÜVTÜRK muayene kayıtları ve Emniyet Genel Müdürlüğü verileri ile entegre şekilde çalışır. Kullanıcı, aracının plaka veya şasi numarası bilgilerini girerek geçmiş muayenelerde ölçülen kilometre verilerini görebilir. Bu bilgiler, kilometre düşürme riskini tespit etmede oldukça değerlidir.
E-Devlet üzerinden sorgulama yapmak için öncelikle turkiye.gov.tr adresine giriş yapılır. Ardından arama çubuğuna “Araç Muayene Sorgulama” veya “TÜVTÜRK” yazılarak ilgili hizmet seçilir. Giriş sonrası sistem, aracın son muayene tarihini, muayene istasyonunu, kilometre değerini ve varsa kusur kayıtlarını listeler.
Bu bilgiler sayesinde araç sahipleri yalnızca kendi araçlarını değil, satın almayı düşündükleri ikinci el araçların da geçmişine dair önemli bilgilere ulaşabilir.
E-Devlet kilometre sorgulama hizmeti, tamamen ücretsizdir ve 7/24 erişim imkânı sunar. Ancak sorgulama yapılabilmesi için sistemde araç sahibinin kimlik numarası ile plaka eşleşmesi bulunmalıdır. Üçüncü kişilerin araç bilgilerini sorgulaması mümkün değildir.
E-Devlet KM Sorgulama Sonuçlarını Nasıl Yorumlamalısınız?
E-Devlet kilometre sorgulama ekranında, her muayene tarihine karşılık gelen kilometre bilgileri listelenir. Bu tabloyu incelerken kilometre değerlerinin her muayene döneminde düzenli olarak artış göstermesi gerekir. Eğer bir muayene döneminde önceki kayıttan daha düşük bir kilometre değeri varsa, bu durum kilometre düşürme ihtimaline işaret eder.
Sorgulama sonucunda dikkat edilmesi gereken diğer bir unsur da muayene tarihleri arasındaki süre ve kilometre farkıdır. Örneğin iki yıllık süreçte yalnızca 1.000 km fark varsa, aracın kullanım dışı kalmış veya kilometre göstergesinin manipüle edilmiş olma ihtimali bulunabilir.
E-Devlet verilerinde ayrıca aracın hangi istasyonda muayeneden geçtiği, muayene sonucu ve varsa ağır kusur bilgileri de yer alır. Bu sayede sadece kilometre değil, aracın genel bakım geçmişi de değerlendirilebilir.
Bu veriler, satın alma öncesi ekspertiz raporu ile karşılaştırılarak analiz edildiğinde oldukça güvenilir sonuçlar elde edilir. Gerçek kilometre geçmişi, aracın değerini belirleyen en önemli göstergelerden biridir.
5664 SMS ile Araç KM Sorgulama
5664 servisi, internet erişimi olmayan kullanıcıların da hızlı ve pratik şekilde araç kilometre bilgilerine ulaşmasını sağlar. Bu sistem, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) tarafından yönetilir ve hem kilometre hem de hasar geçmişi verilerini sunar. Araç sahipleri veya potansiyel alıcılar, sadece kısa bir mesaj göndererek saniyeler içinde aracın geçmiş kayıtlarını görebilir.
Sorgulama işlemi oldukça basittir: cep telefonunun mesaj kısmına “PLAKA BOŞLUK KM” yazılır ve bu mesaj 5664 numarasına gönderilir. Örneğin, “34ABC123 KM” yazıp 5664’e göndermek, sistemin aracın en güncel kilometre verisini yanıt olarak döndürmesini sağlar.
Gönderilen her sorgulama için küçük bir ücret (yaklaşık 19 TL) operatör tarafından faturalandırılır.
Gelen mesajda aracın kilometresi, muayene tarihi ve varsa hasar kaydı özet şekilde yer alır. Bu yöntem, özellikle ikinci el araç alım satımı yapanlar için anlık doğrulama açısından oldukça faydalıdır. Eğer aynı araç için farklı dönemlerde sorgulama yapılırsa, kilometre değişimi kolayca karşılaştırılabilir. Bu da olası kilometre düşürme girişimlerinin erken fark edilmesini sağlar.
5664 Servisinden Gelen KM Bilgileri Nasıl Değerlendirilir?
5664 servisiyle yapılan sorgulama sonucunda gelen SMS, genellikle birkaç satırdan oluşur. İlk satırda aracın plaka bilgisi, ikinci satırda muayene tarihi ve kilometre değeri, son satırda ise varsa “Hasar Kaydı Var/Yok” ibaresi bulunur. Bu bilgileri yorumlarken, aracın yaşına göre kilometre değerinin mantıklı olup olmadığını değerlendirmek önemlidir.
Örneğin 10 yaşındaki bir aracın toplam 50.000 km’de görünmesi olağan dışıdır ve kilometre geri alınmış olabileceğini düşündürür. Ayrıca, “Hasar Kaydı Var” ibaresi bulunuyorsa, kilometre değerinin hasar tarihiyle uyumlu olup olmadığı mutlaka kontrol edilmelidir.
5664 sorgusu tek başına nihai karar aracı olmasa da, araç ekspertiz raporu veya TÜVTÜRK kayıtlarıyla karşılaştırıldığında güçlü bir doğrulama aracı hâline gelir. Bu hizmetin avantajı, hem pratik hem de dakikalar içinde sonuç vermesidir; bu da alıcıya zaman kazandırır.
PTT Üzerinden Araç KM Sorgulama
PTT, özellikle internet erişimi sınırlı olan kullanıcılar için alternatif bir araç kilometre sorgulama yöntemi sunar. PTT şubeleri, ePTTAVM web sitesi ve PTT Mobil uygulaması üzerinden yapılan sorgulamalar, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) altyapısı kullanılarak gerçekleştirilir. Bu sayede hem kilometre hem de araç geçmişine ait resmi veriler sunulur.
PTT üzerinden araç km sorgulama yapmak için kullanıcı, ePTTAVM platformuna giriş yapar ve “Araç Bilgi Sorgulama” hizmetini seçer. Burada plaka veya şasi numarası bilgisi girildikten sonra, sistem araçla ilgili kilometre, muayene ve varsa hasar kayıtlarını birkaç saniye içinde listeler. Bu bilgiler TÜVTÜRK ve sigorta şirketlerinin kayıtlarından alınarak doğrulanır.
Fiziksel şubelerde işlem yapmak isteyen kullanıcılar ise kimlik ve ruhsat bilgileriyle başvuruda bulunabilir. PTT görevlisi tarafından sistemden yapılan sorgulama sonucu yazılı olarak teslim edilir.
PTT’nin avantajı, hem dijital hem de manuel şekilde işlem yapılabilmesidir. Ancak bu hizmet ücretlidir ve sorgulama başına belirli bir işlem bedeli alınır. Yine de araç alım satımı öncesinde ek doğrulama amacıyla PTT sorgusu, resmî veri kaynağı olduğu için son derece güvenilirdir.
ePTTAVM ve PTT Mobil Uygulaması Üzerinden KM Sorgulama
ePTTAVM, PTT’nin dijital ticaret platformu olmasına rağmen, son yıllarda araç sorgulama gibi kamuya açık hizmetleri de entegre etmiştir. Kullanıcı, platforma giriş yaptıktan sonra “Hizmetler” menüsünden “Araç KM Sorgulama” seçeneğini tıklayarak süreci başlatabilir. Sorgulama için yalnızca plaka numarasını girmek yeterlidir. Sistem, SBM API’si üzerinden aracın son TÜVTÜRK muayenesine ait kilometre verilerini getirir.
PTT Mobil uygulamasında ise süreç daha da pratik hâle getirilmiştir. Uygulama açıldığında “Araç Bilgisi Sorgula” sekmesi üzerinden aynı işlemler yapılabilir. Sonuçlar, birkaç saniye içinde ekrana yansır ve kullanıcı isterse PDF formatında kaydedebilir. Bu hizmetin avantajı, hem mobil hem de masaüstü cihazlarda kolayca kullanılabilmesidir. Ayrıca ePTTAVM’nin resmi altyapısı sayesinde veriler manipülasyona açık değildir.
Bu yöntem, özellikle ikinci el araç alımı yapmadan önce karşılaştırma yapmak isteyen kullanıcılar için güvenilir bir alternatif oluşturur.
TÜVTÜRK ile Araç Muayene ve KM Sorgulama
TÜVTÜRK, Türkiye’de araç muayenelerinin resmi olarak yürütüldüğü tek kurumdur ve kilometre bilgisi konusunda en güvenilir kaynaktır. Her araç muayenesi sırasında görevli teknisyen, aracın kilometre göstergesindeki değeri sisteme işler. Bu veri daha sonra hem E-Devlet hem de Sigorta Bilgi Merkezi (SBM) platformlarında görüntülenebilir. TÜVTÜRK verileri sayesinde araçların kilometre geçmişi, hiçbir manipülasyona uğramadan incelenebilir.
TÜVTÜRK üzerinden kilometre sorgulaması yapmak isteyen kullanıcılar, www.tuvturk.com.tr adresine giriş yaparak “Muayene Sorgulama” alanına plaka numarasını girmelidir. Sistem, aracın son muayene tarihi, muayene sonucu, kilometre değeri ve muayene istasyon bilgilerini listeler. Bu bilgiler yalnızca araç sahibine değil, ikinci el alıcılar için de önemli referans niteliğindedir.
TÜVTÜRK sorgulaması sonucunda kilometre değerlerinde düşüş tespit edilirse, bu durum “kilometre müdahalesi” anlamına gelir ve araçta değer kaybına neden olur. Bu nedenle araç alım satımı öncesinde TÜVTÜRK verilerinin mutlaka kontrol edilmesi önerilir. Çünkü sistemde yer alan bilgiler doğrudan resmi ölçümlerden gelir, kullanıcı tarafından değiştirilemez.
TÜVTÜRK Raporlarında Kilometre Bilgisi Nasıl Okunur?
TÜVTÜRK raporları, araç muayenesi tamamlandığında düzenlenen ayrıntılı dokümanlardır. Raporun üst kısmında aracın plaka numarası, alt kısmında ise muayene tarihiyle birlikte kilometre bilgisi yer alır. Bu bölümde yazan kilometre değeri, aracın o tarihteki gösterge bilgisidir ve muayene sırasında görevli teknisyen tarafından sisteme otomatik olarak işlenir.
Kullanıcı raporu incelerken kilometre bilgilerinin her muayene döneminde mantıklı bir artış göstermesine dikkat etmelidir. Örneğin 2021’de 150.000 km olan bir aracın 2023 raporunda 148.000 km görünmesi, kilometre düşürülmüş olabileceğini gösterir. Raporda, aracın muayene istasyonu ve sonucu (ağır kusurlu, hafif kusurlu, kusursuz) gibi detaylar da yer alır.
TÜVTÜRK raporları PDF formatında indirilebilir veya E-Devlet üzerinden çevrim içi görüntülenebilir.
Bu belge, ekspertiz raporu ile birlikte incelendiğinde, araç geçmişinin doğruluğunu teyit eden en güçlü kanıtlardan biridir.
Araç Beyninden KM Sorgulama
Araç beyninden kilometre sorgulama, aracın elektronik kontrol ünitesinde (ECU) kayıtlı verilerin okunması esasına dayanır. Bu yöntem, kilometre göstergesiyle oynanmış olsa bile aracın gerçek kullanım verilerine ulaşmayı mümkün kılar. Özellikle dijital göstergeli modern araçlarda, kilometre bilgisi yalnızca gösterge panelinde değil; motor, şanzıman ve ABS sistemleri gibi farklı elektronik birimlerde de saklanır. Bu veriler, OBD (On-Board Diagnostics) cihazı yardımıyla okunabilir.
Araç beyninden km sorgulama işlemi genellikle yetkili servislerde veya profesyonel ekspertiz merkezlerinde yapılır. Uzmanlar, OBD cihazını araçtaki port’a bağlayarak ECU verilerini analiz eder. Sistem, son servis kayıtlarıyla kilometre bilgilerini karşılaştırır ve olası tutarsızlıkları tespit eder.
Bu yöntem, özellikle kilometre düşürülme şüphesi olan araçlar için en güvenilir analiz biçimidir.
Ancak her araç markasının veri saklama biçimi farklıdır. Bazı eski modellerde ECU verileri sıfırlanabiliyor veya erişim kısıtlı olabiliyor. Bu nedenle beyin sorgulaması yapılırken markaya özel teknik cihazların kullanılması gerekir. Bu işlem sonucunda elde edilen veriler, hem satış öncesi değer tespiti hem de geçmiş doğrulaması açısından büyük önem taşır.
Araç Beyninden KM Sorgulamanın Güvenilirliği
Araç beyninden yapılan kilometre sorgulaması, genellikle en doğru sonuçları veren yöntemlerden biridir. Çünkü bu sorgulama, doğrudan aracın elektronik sistemlerinde saklanan orijinal verilere dayanır. Ancak bu yöntemin güvenilirliği, kullanılan cihazın kalitesi ve işlemi yapan uzmanın tecrübesiyle yakından ilişkilidir. Kalibrasyonu yapılmamış veya orijinal olmayan OBD cihazları, verileri hatalı okuyabilir. Bu da kilometre bilgisinin yanlış yorumlanmasına neden olabilir.
Yetkili servislerde gerçekleştirilen sorgulamalarda ise tüm veriler, markanın kendi teknik yazılımı üzerinden alınır. Bu durumda kilometre bilgisinin manipüle edilmesi neredeyse imkânsızdır.
Bazı profesyonel ekspertiz merkezleri, sorgulama sonrası “Elektronik Kilometre Raporu” adıyla detaylı bir döküm sunar. Bu raporda aracın tüm elektronik ünitelerindeki kilometre değerleri ayrı ayrı listelenir.
Dolayısıyla araç beyninden sorgulama, hem teknik hem de hukuki açıdan geçerliliği en yüksek yöntemlerden biridir. Bu rapor, araç alım satımı sırasında resmî delil olarak dahi kullanılabilir.
Araç KM ve Hasar Geçmişi Sorgulama
Araç kilometre bilgisi ile hasar geçmişinin birlikte değerlendirilmesi, ikinci el araç alımında en güçlü doğrulama yöntemlerinden biridir. Tek başına kilometre verisi bazı durumlarda yanıltıcı olabilir; örneğin bir aracın düzenli bakımları yapılmış fakat uzun süre sabit bir kilometrede gözükmesi farklı kullanım öykülerini işaret edebilir. Hasar kayıtları ise aracın kazaya karışıp karışmadığını, hangi tarihlerde ve hangi raporlarla kayıt altına alındığını gösterir. Bu iki veri setini karşılaştırmak, örneğin ağır hasarlı bir onarım sonrası kilometre artış/azalışı veya hasar tarihleriyle kilometre kayıtları arasında tutarsızlık tespit etmek açısından hayati öneme sahiptir.
Hasar kayıtları genellikle sigorta poliçesi bildirimleri, ekspertiz raporları ve SBM/5664 gibi servislerde toplanır; kilometre bilgileri ise TÜVTÜRK muayene kayıtları, E-Devlet ve araç beyninden alınan verilerle doğrulanır. Alıcı, önce plaka veya şasi üzerinden tüm ilgili veri kaynaklarından raporları çekmeli, ardından tarih-kilometre-hasar üçlüsünde tutarsızlık aramalıdır. Eğer bir araçta kazadan sonra görece düşük kilometre veya muayene kayıtlarında sıçramalar varsa; bu, ya yoğun tamir/yenileme ya da kilometre müdahalesi şüphesi doğurur. Son aşamada ekspertiz raporu ile sigorta dosyalarının eşleştirilmesi; satın alma kararını sağlam temele oturtur ve pazarlık gücünü artırır.
Araç KM ve Hasar Verilerini Birleştirip Doğrulama Adımları
Öncelikle araç için E-Devlet/TÜVTÜRK sorgusu yaparak muayene tarihleri ve her muayenedeki kilometre değerlerini alın. Ardından 5664 veya PTT/ePTTAVM gibi ücretli/ücretsiz servislerden hasar geçmişi ve sigorta kayıtlarını kontrol edin. Üçüncü adımda, elde edilen hasar tarihlerini muayene tarihleriyle kıyaslayın: hasar kaydından hemen sonra görülen anormal kilometre düşüşleri veya çok kısa sürede büyük kilometre artışları şüphe uyandırır.
Dördüncü adım olarak, mümkünse araç beyninden OBD/ECU sorgulaması yaptırın; elektronik kayıtlar göstergeyle uyuşmuyorsa bu açık bir uyarıdır. Beşinci ve son aşamada, bir ekspertiz raporu alın ve servis faturaları, parça değişim kayıtları ile sigorta ödeme dökümlerini karşılaştırın. Eğer kayıtlar tutarlıysa risk düşüktür; tutarsızlık varsa ya detaylı teknik inceleme ya da işlemden vazgeçme en güvenli yaklaşımdır. Bu kontrol listesi, hem alıcıyı korur hem de satıcıyla pazarlıkta somut argüman sağlar.
